Çobanların Aldığı Rakamlar Dudak Uçuklatıyor...
Yaz mevsiminin gelmesi ile birlikte hemen her köyde ‘çoban’ arayışı zirve yapmış durumda. Birçok köyde çoban bulmak oldukça zor. Durum böyle olunca, konuşulan rakamlar ise dudak uçuklatıcı. 4 ay için, sürünün büyüklüğüne göre, çobana ödenen para 600 bin TL ile 1.5 milyon lira arasında değişiyor. Bu da aylık kazancın 350 bin lirayı bulabildiğini gösteriyor.
Kırmızı et fiyatlarındaki yüksek seyir hayvancılığa olan ilgiyi canlı tutuyor. Büyükbaş ve küçükbaş hayvan üretiminde, yem, mazot, gübre fiyatlarındaki artış kadar, kalifiye iş gücünün olmaması da büyük sorun. En büyük sorun ise, geniş meraları bulunan köylerde çoban bulunamaması.
Birçok köyde, deyim yerinde ise harıl-harıl çoban arayışı söz konusu. Köy muhtarları, uygun fiyata çoban bulmak için kıyasıya rekabet içinde. Köyde çoban bulunamayınca ya civar köylerden ya da başka illerden çoban bulunmaya çalışılıyor.
Bir yılda 100’den fazla arttı
Halktv.com.tr’nin edindiği bilgilere göre, çobanın hayvan başına aldığı 400 TL ile 1000 TL arasında değişiyor. Bu tutar geçen yıl 150 TL ile 300 TL arasında değişiyordu. Bu da, yüzde 100’ü aşan bir ücret artışı anlamına geliyor.
Aylığı 350 bin liraya geliyor
Sürünün büyüklüğüne göre, çobana ödenen para 600 bin TL ile 1.5 milyon lira arasında değişiyor. Anılan tutar, 4 aylık ‘hizmet’ karşılığı olduğuna göre aylık gelir 350 bin lirayı bulabiliyor. Telefonla ulaştığımız köy muhtarları, “Yüksek ücrete rağmen çoban bulamıyoruz” dedi.
Kaybolan hayvandan çoban sorumlu
Ardahan merkeze bağlı Samanbeyli Köyü muhtarı Orhan Koç, yüksek ücrete rağmen, çoban bulunamamasının sebebi olarak ise büyükbaş hayvan fiyatlarının yüksek oluşu olduğunu ifade etti. Öyle ki bazı büyük baş hayvanlar 80-100 bin lira değerinde. Söz konusu hayvanlar, sürü halinde çobana teslim ediliyor. Çobana emanet edilen hayvanın kaybolması durumunda, çoban, o hayvanın ücretini ödemek zorunda. Son yıllarda artan hayvan hırsızlığının da, çobanların gözünü korkuttuğu kaydediliyor
Kırmızı et fiyatlarına rekor artış
Öte yandan, besiciyi zorlayan yüksek girdi maliyetlerine son aylarda kırmızı et fiyatlarındaki yükseliş, besici bir nebze rahatlatmış görünüyor. Kurban bayramına sayılı günler kala, kırmızı et fiyatları tavan yaptı. 1 kilo kıyma 350 lira iken, kırmızı etin kilosu ise 410 TL. Antrikotun kilogram fiyatı 480 lira iken Bonfile 600 liraya çıkmış durumda. Kıymalık etin kilosu ise 350 lira seviyesinde.
Büyükbaş hayvan sayısı 17 milyon
Bu arada Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2022 sonu itibarıyla Türkiye'deki büyükbaş hayvan sayısı 17 milyon 24 bin olarak tespit edildi. Küçükbaş hayvan kategorisinde, koyun sayısı bir önceki yıla göre yüzde 1,1 oranında azalarak 44 milyon 688 bin baş, keçi sayısı ise bir önceki yıla göre yüzde 6,2 oranında azalarak 11 milyon 578 bin baş oldu.
